"Udalean dauden arazo estrukturaletarako plan integral bat beharrezkoa da"
Gernika-Lumoko udal langileek urteak daramatzate negoziazio mahaia aktibatzeko eskatzen, eta «etsipena, nekea eta mina» sentitzen dute udal arduradun politikoen jarreragatik. LAB sindikatuko ordezkariek esan dute «harro» daudela langileen erantzunagaz eta «oso prest» aldaketarik ez bada mobilizatzen segitzeko.
«Etsipenez, nekez eta minez» bizi dute Gernika-Lumoko udal langileek beraien egungo egoera. Hala salatu dute behin eta berriz urtez urte egin dituzten mobilizazioetan, eta sentipen hori berretsi dute Gernika-Lumoko LAB sindikatuko ordezkariek
Estrategia desberdinak landu izan dituzte beraien egoera hobetzea lortzeko, dela udal arduradunekin eta udaleko langileria ordezkariarekin bilerak eskatzea, dela negoziazio mahaia aktibatzeko aldarrikatzea, dela mobilizazioetara jotzea… baina ez dute aurrerapenik lortu. «Udal gobernuaren aldetik immobilismoa da nagusi. Eragiketa politikoetara jolasten ari dira, baina gu ez gara politikariak, gu herritarrentzat lan egiten dugun langileak gara», esan dute sindikatuko ordezkariek. Eta, diotenez, beraien asmoa eta ardura da «udal langile guztiek euren lana garatu ahal izateko baldintza egokiak eta eskubideak bermatuta» izatea. Bestalde, uste dute udal gobernuak «kontrako eragile» bezala ulertzen dituela: «Baina gu udalak funtzionatzeko beharrezkoak dituen langileen ordezkariak gara. Eta gure asmoa udalak ondo funtzionatzea da, herriari zerbitzu ahalik eta egokiena eman ahal izateko».
Eta, hori lortzeko bidean, mobilizazioetara jo dute: «Neke edo etsipen horren adierazlea da inoiz mobilizazioetara etorri ez den jendea etorri dela orain. Hala ere, egia da beste batzuk nahiz eta haserre egon ez direla etorri, aurpegia emateak jopuntuan jarri zaitzakeelako; eta hori ikusi zen osoko bilkura batean, non jende jakin bat zuzenean interpelatu zuten udal gobernutik». Hori dela eta, «beldurra» ere badagoela gehitu dute, izan ere, salatu dute espedienteak zabaltzeko «mehatxuak» ere izan dituztela langile batzuk, nahiz eta gero ez duten halakorik egin.
Eta, «etsipenezko» egoeraren adierazle dela bi urtetan zortzi teknikarik udaleko lanpostua utzi izana diote: «Hori ez da normala. Beraz, sentsazioa da gauzak ez doazela ondo, ez bakarrik lan baldintzei dagokienez». Hain zuzen ere, azpimarratu nahi izan dute ez daudela beraien lan baldintzak hobetzea eskatzen, udalaren oinarrizko funtzionamendu «egokia» bermatzeko baizik, «beraien lana egin eta jendeari zerbitzu on bat emateko». Hori enpresak berak egin beharko lukeela diote: «Barne antolakuntza egoki bat izateko mobilizatzen ari gara».
Barne funtzionamendua «egokia ez dela» adierazten duten hainbat azterketa eta informe daudela diote LABeko ordezkariek, tartean, 2020an CGP enpresak egindako kanpo analisia. «Eta horietako arazo gehienak ez dira konpondu: lanpostuen zerrenda eguneratu barik dago; langileen funtzioak zeintzuk diren jasotzen duen organigrama egin barik dago; sailen arteko barne koordinazio falta nabarmena da, lanpostu batzuk bete gabe daude… Oinarrizko gauzak dira eta horrek eragina dauka gure egunerokoan eta ematen dugun zerbitzuan. Izan ere, lan giro txarra zegoela ere esaten zen informe horretan, eta hori konpontzeko ere ez da ezer egin», argudiatu dute sindikatukoek.
Udal politiketan ere «desoreka handiak» daudela diote. «Arlo batzuk zentralak dira. Beste batzuk, berriz, arrekontu gutxirekin aurrera segitzen dute, arazo estruktural handiekin, eraikinen egoera txarrarekin, itoginekin, bero handiekin, batzuk 35 gradutara ari batira lanean. Utzikeria nabarmena sentitzen dugu arlo, organismo eta zerbitzu batzuetan», diote.
Planifikazio falta ere sentitzen dute, «ez baitago helbururik» epe erdi eta luzera. «Gernikan, zer nahi du udalak? Ze plan dugu arlo desberdinetan? Langileok norantz egin behar dugu lan?», galdetu dute. Eta, liburutegiaren kasua aipatu dute: «Liburutegi berria behar beharrezkoa da baina eraikin bat bakarrik dela dirudi, proiektu arkitektoniko huts bat. Udal profesionalekin, langileekin, ez dago interlokuziorik, ez eta langile ordezkariekin ere. Ze liburutegi mota izango da? Eraikinaz aparte, liburutegi zerbitzua eguneratuko dugu? Ze baliabide izango ditu? Zenbat langile egongo dira? Inor ez dago horri buruz hitz egiten. Eta horrek denak ezinegona, ezjakintasuna sortzen du», adierazi dute.
Herritarrek norbanakotik bizi dute egoera hori: «Beraiengana ailegatzen diren arazoen oinarrian antolaketa eta planifikazio arazo bat dago. Gauza asko langileen lanari eta konpromisoari esker ateratzen dira, eta herritarrengana iristen diren arazoak kasu zehatzak direla pentsatu daiteke baina horietakoa askok, gehienak, arazo estruktural horietatik datoz: aurreikuspen faltatik, barne antolaketa eta kudeaketa eguneratu baten faltatik».
«Negoziazioaren beharra»
Horri guztiari konponbidea emateko negoziazio mahaia aktibatzea ezinbestekoa dela diote, baina 460 egun daramatza geldirik. «Aurten, ez da egutegia ere negoziatu, legez langileen ordezkariekin negoziatzera behartuta badaude ere. Hori ere ez. Sindikatuekin ez batzeko erabakia hartu dute», diote. Gainera, sindikatuek gogoratu dute udal ordezkariek beraien eskabideak idatziz aurkezteko eskatu zietela, eta hori egin dute, baina salatu dute ez dutela erantzunik jaso: «Azkenean Gardentasun Batzordera eta Arartekora joan behar izan gara, esanez idatziz aurkeztu ditugun eskabide guztiei inolako erantzunik ez dietela eman. Orduan, ez da bakarrik negoziatzera ez direla esertzen, baizik eta informazioa sistematikoki gurekin ez partekatzea erabaki dutela». Interpelazio zuzena egiten diete bai udal gobernuari, bai langileria arduradunari: «Zortzi mezu elektroniko idatzi dizkiogu Nerea Revuelta langileria arduradunari, eta ez daukagu erantzunik». Sindikatuak, gainera, gogoratu du ez direla bilerak eskatu dioten bakarrak, sindikatuek bere aldetik eta hiru sindikatuen mahai bateratuak eskatu baitiote negoziazio mahaia zabaltzeko. «Eta ez digute erantzun. Ez. Existituko ez bagina bezala da. Eta, gogoratu behar zaie, udal baten edo edozein enpresatan, eragile desberdinak daudela, eta legez bakoitzak bere ardurak eta funtzioak dituela, eta udal gobernuko ordezkariak parte oso bat kontutan hartu barik dabiltzala funtzionatzen», gehitu dute. Eta, «lortzeko zaila dena lortu dutela» nabarmendu dute: hiru sindikatuak batera joatea. «Hiru sindikatuen artean, azken hauteskundeak kontutan hartuta, langileen %80-90 ordezkatzen dugu. Ze hauteskunde sindikaletan %85ak gutxienez bozkatu zuen. Horrek ere islatzen du langileen artean dagoen ezinegona», arrazoitu dute.
Hala ere, sindikatuen eskaerari erantzuna emateko Udalhitzeko akordioa aipatu dute udal ordezkariek. Eta, egia da Eudelek hainbat arlo negoziatu behar dituela, baina beste hainbat konponbide tokian tokiko udalei dagozkiela gogoratu dute LABekoek: «Gu ez gaude lan baldintzak negoziatzen. Hori izan beharko zen egin beharko genukeena, baina ez gaude horretan, funtzionamendu egoki baterako oinarrizko elementuak bermatzea eskatzen gaude. Gure oposaketa bat edo gure lan egutegia ez du Eudelek negoziatuko. Gure arlokako helburuak, gure barne funtzionamendua ez ditu Eudelek ezarriko. Hori guk egin behar dugu eta udal arduradunek ondo dakite».
Langileria arazo horiek «lehendik» datozela badakite, ez dela azken agintaldiko kontua. Baina, inoiz ez zaiela gertatu mezuak ez erantzutea adierazi dute, ez eta ez biltzea ere: «Azken agintaldietan ere konfrontazio asko egon ziren, baina orain ez daude prest esertzeko eta arazoak nola konpondu daitezkeen pentsatzeko».
Sindikatuek beraien «borondatea eraikitzailea» dela azpimarratu nahi izan dute: «Agintaldi honetako lehen urtean konfrontaziora ez joatea erabaki genuen, beste era batera hastea: zirrikitu guztiak topatzen saiatzea pausu txikiak baziren ere, zerbait bideratzen saiatzeko. Jakin badakigulako dena batera ezin dela egin, baina mugitzen hastea. Baina ezinezkoa izan zen. Ez dute gutxieneko borondatea ere erakutsi. Esango nuke, EAJ langileria arloan egon zenean ez zirela gauza asko bideratzen, baina gutxienez bilerak egiten zirela- Orain hori ere ez. EH Bildutik ere eskatu izan da behin baino gehiagotan negoziazio mahaia aktibatzea, baina udal gobernutik erantzun ere ez dute egiten eta hori errespetu falta bat da. Mezuak sistematikoki ez erantzutea, kaletik norbait agurtu eta ez erantzutea bezala da eta uste dugu Nereak gurekin errespetu falta izan duela».
Etorkizuna, zelan?
Negoziazio mahaia zabaltzeari buruz baikorrak diren edo ez galdetuta, uda baino lehen ez dutela aktibatuko uste dute. Eta, gero, ez dakite. Hala ere, sindikatukoek argi dute lanean jarraituko dutela informazioa eskatzen eta negoziazio mahaia zabaltzeko eskatzen. «Ez diogu utziko justua dena eskatzeari. Badakigu gauza asko daudela egiteko eta konziente gara ezingo direla denak batera konpondu. Baina eskatzen gaudena lanean hastea da, gauza errez batekin bada ere. Goazen batzera. Goazen egutegi bat egitera. Gu lanerako prest gaude, esertzeko prest. Gure asmoa eraikitzailea izango da negoziazio mahaietan. Gu arduraz jokatzen ari gara», azaldu dute. Beraien asmo nagusia udalaren funtzionamendua «ahalik eta onena izatea» dela adierazi dute RPTa eguneratuz, lanpostuei funtzio eguneratuak egotziz, jubilazioen aurreikuspenak denboraz landuz, bete gabeko lanpostuetarako OPEak deituz, bajen ordezkapenak bermatuz… Bere garaian detektatutako arazo estrukturaletarako plan integral bat beharrezkoa da. Gure lana ondo egin ahal izateko eta herritarrei ahalik eta zerbitzurik onena emateko».
Beraien prestutasuna agertu dute, baina bildu ezean, protestan segituko dute: «Prest gaude mobilizazioekin jarraitzeko eta beharrezkoa balitz, horietan sakontzeko eta indartzeko. Guretzako ezer ez egitea eta isilik geratzea ez da aukera bat. Mobilizazioetan, jarraikortasun batekin, erakutsi dugu prestutasuna badugula mobilizatzeko, eta prest segitzen dugu. Harro gaude jendearen erantzunaz, ikusten dugulako langileok arduraz jokatzen ari garela».
