"Benetan hunkigarriak diren uneak bizi dira Gure Zirkuan"
Bost urte eta gero, Busturialdean dago berriz Gure Zirkua. Uztailaren 3a bitartean Bermeon egongo dira, eta Lekeition emango diote bederatzigarren denboraldiari jarraipena gero. Ikuskizunaren nondik norakoak azaldu ditu Iker Galartza zirkuaren arduradunak.
Bost urteren ostean, Busturialdera itzuli da Gure Zirkua. Ekainaren 12tik 28ra bitartean Bermeon egonaldia egitekoak ziren artistak baina, erantzuna ikusita, egonaldia luzatu dute: uztailaren 3ra arte [barikua] egongo dira bertan, eta Lekeitiora joko dute gero. Bermeo zein Lekeitioko emanaldietarako sarrerak gurezirkua.eus webgunean eskuratu daitezke.
Bost urteren ostean itzuli da Gure Zirku Busturialdera. Ze harrera izan duzue Bermeon?
Oso pozik gaude. Egia da jende heldua animatzea falta zaigula ze, hemen, beste leku batzuetan ez bezala, bi guraso etortzen dira zortzi umegaz, eta beste gurasoak ez datoz, uste dutelako umeentzako ikuskizuna dela. Apur bat kostatzen ari zaigu jende hori animatzea, baina ez da arazo bat, oso ondo hartu gaituzte eta.
Bederatzigarren denboraldia dagoeneko. Nolakoa izan da ibilbidea?
Balorazioa ona da ze, uste dut ez ditugula galdu hasieran genuen inozentzia eta ikasteko gogoa. Egunero dago zerbait berria, zerbait ikasteko: bideoak ikusten jarraitzen dugu, Europan dabiltzan beste zirku batzuk nola moldatzen diren, nola lan egiten duten ikusten. Dena dakizula uste duzunean dator ezustekoa. Gainera, uste dut profesionalizatu ere egin garela pixka bat, hobeto muntatzen, antolatzen eta baliabideak hobeto erabiltzen ikasi dugu.
Ikuskizuna bera ere garatuz joan da. Zer ikusiko dute ikusleek?
Emanaldi zoragarriak ikusiko dituzte, musika zoragarri bategaz. Benetan hunkigarriak diren uneak bizi dira zirkuan. Polita da. Duela bost urte zer esan, baina duela bi urte Gure Zirkura etorri zenak ere ikuskizun guztiz ezberdina ikusiko du, aldaketak etengabeak direlako; etengabe goaz hobetzen, aldatzen… Ederra da, ez zaizkigulako kartutxoak agortu.
Ikasleen bisita izan duzue. Nolakoa izan da erantzuna?
Polita. Herri askotan kultur teknikariek ez diote garrantzia ematen, eta gu hurbiltzen gara, behin hemen egonda ez zaigulako ezer kostatzen. Niri ilusio handia egiten dit ze, futbol zalea banaiz ere, dena ez dela Messi edo Cristiano: gure gazteek Gure Zirkuko gazteak, euskaldunak, etxekoak, erreferente izatea inportantea dela deritzot. Beraien herriko artistak, beraien hizkuntzan hitz egiten dutenak ikusi ahal izatea izugarria da. Umeek ganorazko erreferenteak izatea oso inportantea da. Nire etxean ikusten dut, Nora [Galartza] Lurren [Aranburu] ondoan ipintzen da, bere ondoan ikasten du, eta miresmenez begiratzen dio.
Zirkua kanpoko zerbait al da askorentzat?
Hori da. Gure Zirkuan ikusten diren gauza horiek kanpoko jendeak egiten zituela uste zuten askok, eta hona etorrita konturatu dira ezetz, hemen ere artista onak badaudela. Oso prestatuta dauden artistak dira, eta etengabe trebatzen jarraitzen dute. Orain ere orandik ikusgai ez dauden emanaldiak prestatzen ari dira, datorren asterako, hilabeterako edota datorren urterako prest egon daitezkeenak. Ez dakigu noizko, prest daudenean sartuko ditugu eta horretara moldatuko gara. Hori da artistak gustura daudenaren seinale; gustura ari dira eta ez daude geldi.
Profesionalizazioaren ondorioa al da?
Bai, profesionalizazioagaz etorri da bakoitzak bere diziplinari denbora gehiago eskaini ahal izatea, entseguetarako denbora hartzea… Lehen inkognita zen, eta orain konturatu gara zirkuaz bizi daitekeela eta beste edozein lan bezain duina dela. Bakoitza gustuko duen horretaz bizi ahal badaiteke, zer hobeto?
Gure Zirkuaren buru eta aurpegia izanik, zer ematen dizu zirkuak?
Poztasuna; asebeteta sentitzen naiz, lana ondo egiten dugunaren sentsazioagaz. Ondo ari gara, ez gabiltza txikikerietan. Zirkua ekarri genuenean batek esan zidan zirkuak gainbeheran daudela eta beste zerbait egiteko, dagoeneko telebistan eta antzerkian ondo nenbilelako lanean. Orduan, beste batek esan zidan, «egingo baduzu, egin erdizka ibili gabe». Hari kasu egin nion, eta pentsa! Karpa txikia ekarri genuenean pandemia etorri zen, eta ezin zen haregaz lan egin. Karpa handiagoa ekartzea erabaki genuen, harmailak moldatu genituen, irisgarritasuna bermatu, soinu maila… Hasieran ezin genuen dena batera egin, diru faltagatik, baina dirua egiten joan garen heinean, gastatzen joan gara.
Lehen apustu horrek fruitua ematen jarraitzen du, beraz.
Bai, esan bezala, ez gabiltza erdizka. Zerbait behar bada, aurrera egingo dugu: kamioi baten sukaldea behar bada, sukaldea egingo dugu. Bizitza bakarra da, eta ezin gara penagaz geratu. Gaizki ateratzen bada, egongo da negar egiteko aukera.
Euskarazko zirkua da.
Horregatik da Gure Zirkua. Euskal Herriko zirkua edo euskal zirkua izan zitekeen, baina horrek gehiago barne hartzen du. Badago jendea zirkua bikoteka, bakarka, antzokietan, plazetan, aste kulturaletan… egiten duena; zirku alemana, itailiarra badaude, baina gu zer gara? Gure etxea da, gure ama, gure familia, gure herria… eta hortik, Gure Zirkua.
Familia sortu duzue.
Bai, hala da. Karparen atzekaldean giro txarra baldin badago, oholtzan ezin da giro onik transmititu. Hemen dagoen giro ona arnasten bada, atzean giro ona dagoelako da.
Oholtzan bai, baina bestelako lanak ere badituzue zirkuan.
Bai, urteen poderioz ikasi dugu eta, orain, herri bakoitzean pertsona berri bati azaltzen ibili beharrean, bakoitzak bere ardurak ditu; adibidez, Ekain [Ibarguren] arduratzen da sarrerako argiez. Orain, zerbait apurtzen bada badakigu nork konpondu dezakeen azkar. Ni bitartean, kamioiak eta zirkua non ipini behar ditugun ikustera joaten naiz. Bermeora etorri aurretik ere hemen izan nintzen; hemengo lurzorua handia da, eta argindarra nondik ekarri genezakeen ere ikusi beharra zegoen. Zirkua toki bakoitzean egingarria den eta udala egiteko prest dagoen jakin behar da. Atzo, adibidez, Lekeition egon nintzen, eta dena ondo, zorionez. Batzuetan oso erraz egiten da, eta beste batzuetan, berriz, gehiago kostatzen da.
Bermeotik Lekeitiora joango zarete. Ze harrera espero duzue?
Ona. Lekeitio ere oporretarako lekua da, baina abuztuan. Uztaila ez da horrenbestekoa izaten, kostaldeko estilora. Udan, gainera, ezberdina izaten da: gurasoak zerbait hartzen egoten dira, eta umeak bidaltzen dituzte zirkura. Horretan ekin behar dugu oraindik, helduak ere etorri daitezen. Udazken aldera edo neguan, berriz, planak beste modu batera egiten dira.
